Luật giáo dục đại học sửa đổi có hiệu lực thi hành từ ngày 01/07/2019. Nội dung nổi bật trong lần sửa đổi này là các quy định nhằm mở rộng quyền tự chủ trong quá trình đào tạo giáo dục đại học, qua đó thúc đẩy và khuyến khích nhà đầu tư nước ngoài tham gia hợp tác, thành lập cơ sở giáo dục tại Việt Nam. Luật sửa đổi được kỳ vọng sẽ giúp nâng cao chất lượng cũng như đảm bảo quá trình đổi mới giáo dục đại học trong tương lai.

Các trường đại học sẽ nhận được nhiều quyền tự chủ hơn

Sau khoảng thời gian 6 năm áp dụng chính sách đại học tự chủ, Chính Phủ và Bộ Giáo dục và Đào tạo đã bắt đầu có những động thái để ban hành các quy định chi tiết hơn, từ đó đưa cơ chế tự chủ vào áp dụng trong dài hạn.

Theo đó, Luật sửa đổi đã liệt kê ra các điều kiện để thành lập một cơ sở giáo dục đại học (“CSGDĐH”) tự chủ bao gồm: CSGDĐH phải thành lập một hội đồng trường, hội đồng đại học và đã được công nhận đạt chuẩn chất lượng cơ sở giáo dục đại học bởi tổ chức kiểm định chất lượng giáo dục hợp pháp.

Ngoài ra, CSGDĐH cũng phải đảm bảo rằng đã ban hành và tổ chức thực hiện quy chế tổ chức và hoạt động, quy chế tài chính, có chính sách bảo đảm chất lượng (“BĐCL”) đáp ứng tiêu chuẩn do Nhà Nước quy định. Cuối cùng, cơ sở phải thực hiện phân quyền tự chủ và trách nhiệm giải trình đến từng đơn vị, cá nhân trong CSGDĐH, cũng như công khai các điều kiện BĐCL, kết quả kiểm định, tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm và thông tin khác theo quy định của pháp luật.

Nhà Nước công nhận và bảo hộ quyền tự chủ của các CSGDĐH bao gồm: quyền tự chủ trong học thuật và trong hoạt động chuyên môn, quyền tự chủ trong tổ chức và nhân sự, quyền tự chủ trong tài chính và tài sản.

Các quyền tự chủ sẽ luôn đi kèm với trách nhiệm giải trình như giải trình về chất lượng, tài chính, tài sản, hay thông tin người lao động tại cơ sở.

Bảo đảm chất lượng giáo dục đại học

Quy trình BĐCL giáo dục đại học đã được Luật sửa đổi xác định thông qua việc làm rõ các mục tiêu, nguyên tắc và đối tượng của kiểm định chất lượng giáo dục. Theo Luật sửa đổi, BĐCL giáo dục đại học là quá trình liên tục, mang tính hệ thống, bao gồm các chính sách, cơ chế, tiêu chuẩn, quy trình, biện pháp nhằm duy trì và nâng cao chất lượng giáo dục đại học.

Hệ thống BĐCL giáo dục đại học bao gồm hệ thống BĐCL bên trong và hệ thống BĐCL bên ngoài thông qua cơ chế kiểm định chất lượng giáo dục đại học. Mỗi một cơ chế kiểm định đều nhằm mục đích chung như sau:

  1. Bảo đảm và nâng cao chất lượng giáo dục đại học;
  2. Xác nhận mức độ đáp ứng mục tiêu của cơ sở giáo dục đại học hoặc chương trình đào tạo trong từng giai đoạn;
  3. Làm căn cứ để cơ sở giáo dục đại học giải trình với chủ sở hữu, cơ quan có thẩm quyền, các bên liên quan và xã hội về thực trạng chất lượng đào tạo;
  4. Làm cơ sở cho người học lựa chọn cơ sở giáo dục đại học, chương trình đào tạo, cho nhà tuyển dụng lao động tuyển chọn nhân lực.

Cơ chế kiểm định chất lượng giáo dục đại học hướng đến các đối tượng là các CSGDĐH cũng như các chương trình đào tạo các trình độ của giáo dục đại học phải tuân thủ các nguyên tắc sau khi thực hiện:

  1. Độc lập, khách quan, đúng pháp luật;
  2. Trung thực, công khai, minh bạch;
  3. Bình đẳng, bắt buộc, định kỳ.

Không còn sự “phân biệt đối xử” giữa bằng chính quy và bằng tại chức

Theo quy định mới của Luật sửa đổi, khái niệm “văn bằng giáo dục đại học” mới đã không còn được cấp dựa trên tiêu chí hình thức đào tạo mà chỉ dựa vào trình độ đào tạo bao gồm: bằng cử nhân, bằng thạc sĩ, bằng tiến sĩ và văn bằng trình độ tương đương.

Theo như sự giải thích đối với chính sách mới này đến từ Quốc Hội, tất cả các chương trình không phân biệt hình thức đào tạo đều phải đảm bảo một tiêu chuẩn chất lượng đào tạo như nhau. Điểm phân biệt giữa chính quy và tại chức sẽ chỉ bao gồm thời gian đào tạo, hình thức tổ chức và quản lý đào tạo.

Như vậy, Luật sửa đổi đã không còn đặt ra quy định phân biệt về giá trị giữa bằng cấp căn cứ vào sự khác nhau trong hình thức đào tạo.


KHUYẾN CÁO

Đây KHÔNG phải là tư vấn pháp lý, nếu muốn được tư vấn độc giả nên liên hệ những luật sư đủ khả năng hành nghề trong lĩnh vực liên quan, các luật sư của VCI Legal chắc chắn nằm trong số đó và rất hân hạnh nếu độc giả muốn chúng tôi tư vấn và đại diện pháp lý. VCI Legal không chịu trách nhiệm nếu một số độc giả sử dụng thông tin trong các BẢN TIN PHÁP LUẬT này để tự giải thích/áp dụng các quy định pháp luật